چرا در مقابل امر به معروف و نهی از منکر مقاومت می‌شود؟

  • برخی، روش‌های صحیح و دوستانه‌ی انتقاد را نمی‌دانند؛ لذا وقتی از کسی انتقاد می‌کنند شخصیت او را خرد می‌کنند؛ که این افراد هم خود را منفور جامعه می‌کنند و هم به روحیه‌ی نقدپذیری در جامعه آسیب می‌زنند؛ لذ امام علی علیه‌السلام می‌فرماید: «خیرخواهی تو (برای فردی) در میان جمع (و حضور دیگران) سرزنش است.»
تاریخ: ۱۴۰۱/۰۳/۲۴ | شماره خبر: 7640

به گزارش کتابان، «آسیب‌شناسی امر به معروف و نهی از منکر» حاصل پژوهش مصطفی فرخی است که سال گذشته، ۱۴۰۰، توسط موسسه بوستان کتاب منتشر شد. آن‌چه فرخی در این کتاب آورده نتیجه‌ی چند سال کار اجرایی و عملی او در زمینه‌ي امر به معروف و نهی از منکر است. او کوشیده در این کتاب به دو پرسش پاسخ دهد: نخست این‌که «دو اصل مهم مانند امر به معروف و نهی از منکر با وجود جایگاه استثنایی که در میان سایر احکام و اصول شرعی دارند و تاثیر عمیقی که می‌توانند در اصلاح فرهنگ جامعه داشته باشند، چگونه پس از انقلاب اسلامی در حد قابل قبولی مورد توجه مردم و دولت‌مردان قرار نگرفتند؟» و پرسش دیگر این‌که چطور «هرچه از اوایل انقلاب فاصله گرفتیم این بی‌توجهی نه‌تنها برطرف نشد که به تدریج افزایش پیدا کرد؟»

فرخی با طرح این دو پرسش در صدد آسیب‌شناسی این دو فریضه است. او با پیشینه‌ی چندین ساله در میدان ستادی امر به معروف و نهی از منکر ۵۰ آسیب را در این زمینه شناسایی و برای آن‌ها راهکار ارائه کرده است.

نویسنده‌ی این کتاب اعتقادی مطلق به امر به معروف و نهی از منکر دارد تا جایی که هیچ کار فرهنگی در جامعه را بدون رعایت این دو تاثیرگذار نمی‌داند. او معتقد است بدون وجود این دو «فعالان فرهنگی کمی پس از آغاز کارهای مفید و سودمندشان ناکام می‌شوند و می‌بینند که تلاش‌های‌شان نافرجام می‌ماند.» و باز می‌نویسد: «اگر این دو [امر به معروف و نهی از منکر] زنده شوند، همه‌ی واجبات و خوبی‌ها زنده و همه‌ی بدی‌ها و کج‌روی‌ها کم‌رنگ می‌شوند و این از ویژگی‌های امر به معروف و نهی از منکر است.» ص۱۵


ساختار کتاب

کتاب پیش رو از سه فصل تشکیل شده که عناوین آن عبارت‌اند از:

فصل اول: «عناوین و کلیات»، فصل دوم: «آسیب‌های امر به معروف و نهی از منکر و نقد عوامل و ریشه‌های آن»، فصل سوم: «راهکارهای تحقق فرهنگ امر و نهی در جامعه».

فرخی در فصل دوم انتقادناپذیری مردم را یکی از آسیب‌های امر به معروف و نهی از منکر برمی‌شمرد و برای آن چند علت را متذکر می‌شود که از دیدگاه وی دو تای آن برجسته‌تر از بقیه است؛ نخست ناآگاهی مردم و دوم روش‌های نادرست انتقاد:


ناآگاهی مردم

یکی از عوامل مهم شکل‌گیری روحیه‌ی انتقادناپذیری، ناآگاهی مردم از برکات انتقاد خیرخواهانه است؛ اگر دستگاه‌های فرهنگ‌ساز این آگاهی را به مردم انتقال دهند که انتقاد صحیح و خیرخواهانه چه خوبی‌ها و برکاتی را برای فرد و جامعه به دنبال دارد بدون شک روحیه‌ی انتقادناپذیری در جامعه تضعیف می‌شود... ص ۲۱۶

روش‌های نادرست انتقاد

برخی، روش‌های صحیح و دوستانه‌ی انتقاد را نمی‌دانند؛ لذا وقتی از کسی انتقاد می‌کنند شخصیت او را خرد می‌کنند؛ که این افراد هم خود را منفور جامعه می‌کنند و هم به روحیه‌ی نقدپذیری در جامعه آسیب می‌زنند؛ لذ امام علی علیه‌السلام می‌فرماید: «خیرخواهی تو (برای فردی) در میان جمع (و حضور دیگران) سرزنش است.» ص ۲۱۸


شناسنامه: مصطفی فرخی، «آسیب‌شناسی امر به معروف و نهی از منکر»، قم: بوستان کتاب، چاپ نخست، ۱۴۰۰، بها: ۱۰۰ هزار تومان.


منبع:

دیدگاه های کاربران

دیدگاه شما